Opis
Lewarowanie Granic
Jak KPI, kultura ASAP i wellbeing monetyzują zmęczenie, które jest strukturalne. Szymon Woźnica | Cykl: Afektywny Feudalizm
Przez dekadę wypalenie zawodowe traktowaliśmy jako problem jednostki — brak asertywności, złe zarządzanie czasem, niewystarczająca rezyliencja. System odpowiedział na tę diagnozę przemysłem wellbeingu: mindfulness, aplikacje, szkolenia z odporności. A wskaźniki rotacji, przeciążenia i cichego odchodzenia rosły dalej.
Woźnica stosuje tu wnioskowanie inżynieryjne: jeśli dodawanie kolejnych buforów ochronnych nie zatrzymuje katastrofy, to nasz model jest błędny. Wyczerpanie w późnym kapitalizmie nie jest produktem ubocznym systemu. Jest jego głównym surowcem.
Teoria Lewarowania Granic
Centralnym pojęciem książki jest mechanizm lewarowania granic: organizacje przesuwają próg wymagań nie przez bezpośredni przymus, lecz przez stochastykę bodźców — asynchroniczne powiadomienia, niejednoznaczne KPI, kulturę permanentnej responsywności. Efektem jest C-FAS (Chronic Fragmented Attention Syndrome) i rosnący Podatek Uwagowy, który pracownik płaci samą gotowością do reakcji.
Psychopolityka, wellbeing i Graeber
Woźnica prowadzi tu polemikę z kilkoma tradycjami jednocześnie. Z Hanem — przyjmując jego koncepcję psychopolityki i samowyzysku jako niezbędne narzędzie opisu, ale rozbudowując ją o wymiar organizacyjny. Z Fraserem — analizując, jak kapitalizm pożera podpory społeczne niezbędne do własnego trwania. Z Graeberem — pokazując, że bullshit jobs to nie tylko problem sensu, ale aktywny generator wyczerpania: praca bez realnego sprzężenia zwrotnego drenuje zasoby bez możliwości regeneracji.
Wellbeing zostaje tu zdekonstruowany jako reanimacja, nie regeneracja — UX nakładany na przeciążony system, który przywraca zdolność do pracy bez zmiany struktury wyzysku. Gdy wellbeing staje się KPI, przestaje być troską, a staje się technologią okruchów.
Gospodarka Personalna i Kognitywny Triage
Ostatnia część książki to propozycja pozytywna. Woźnica wprowadza pojęcie Gospodarki Personalnej — modelu zarządzania własną energią poznawczą jako zasobem strategicznym — oraz Kognitywnego Triage'u jako narzędzia reorganizacji architektury uwagi. To nie selfhelp: to odpowiedź na C-FAS zakorzeniona w teorii systemów i modelowaniu agentowym (ABM).
Tom zawiera case study auto-etnograficzny, symulację ABM, aneks z danymi empirycznymi oraz zarys polityki antystresowej dla organizacji.
Dla: badaczy wypalenia i wellbeingu, socjologów pracy, praktyków HR, czytelników Hana, Frasera i Graebera.
